ภาควิชาสุขศึกษา และพฤติกรรมศาสตร์เป็นภาควิชาที่ก่อตั้งเมื่อ ปี พ.ศ. 2508   ปัจจุบัน ได้เปิดสอนหลักสูตรสุขศึกษาและพฤติกรรมศาสตร์ระดับปริญญาตรี โท และเอกบัณฑิตที่จบออกไปเป็นผู้นำทางวิชาการในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมและ สร้างวิถีชีวิตในการสร้างเสริมสุขภาพ ตลอดจนการมีส่วนร่วมในการสร้างสิ่งแวดล้อมที่เอื้อต่อสุขภาพ  นอกจากนี้ภาควิชายังทำวิจัยในการสร้างองค์ความร ู้ด้านสุขศึกษาและการสร้างเสริมสุขภาพ และให้บริการวิชาการแก่บุคคลและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง 

เหตุผลที่สำคัญในการจัดตั้งแผนกสุขศึกษาขึ้นมาในคณะสาธารณสุขศาสตร์ ก็คือ เพื่อรับผิดชอบในการผลิต นักวิชาการสุขศึกษาเนื่องจาก ศาสตราจารย์ นายแพทย์จรัส ยามะรัต และรองศาสตราจารย์ ดร.ยุพา อุดมศักดิ์ ได้ตระหนักเป็นอย่าางดีว่าการแก้ปัญหาสาธารณสุขของประเทศนั้น จำเป็นอย่างยิ่งต้องมีนักวิชาการสุขศึกษาเข้าไป ปฏิบัติงานในสำนักงานสาธารณสุข โรงพยาบาล และโรงเรียนเพื่อสนับสนุนการดำเนินงานปรับเปลี่ยนพฤติกรรม สุขภาพของของกลุ่มเป้าหมายต่าง ๆ ให้เป็นไปตามที่พึงประสงค์แต่ด้วยปัญหาสุขภาพของประเทศไทยในชนบท เมื่อวันที่ 25 ปีที่ผ่านมามีความรุนแรงอย่างมาก ซึ่งมีสาเหตุที่สำคัญมาจากพฤติกรรมสุขภาพของประชาชนไม่ถูก ต้องเป็น่วนใหญ่วิธีการที่่จะใช้แก้ปัญหาดังกล่าวได้ดีและถาวรที่สุดก็คือ กระบวนการและวิธีการทางสุขศึกษา ดังนั้น รศ.ดร.ยุพา อุดมศักดิ์ จึงได้กำหนดนโยบายให้การสนับสนุนบุคคล หรือข้าราชการที่ปฏิบัติงานในชนบท โดยเฉพาะอย่่่างยิ่งในถิ่นทุรกันดารหรือในพื้นที่มีผู้ก่อการ้ายคอมมิวนิสต์ (ในสมัยนั้น เรียกว่าพื้นที่สีแดง) เป็นพิเศษ โดยมีความมุ่งหวังที่จะให้สำเร็จการศึกษาในหลักสูตรวิทยาศาสตรบัณฑิต (สุขศึกษา) กลับไปแก้ไขปัญหา และ พัฒนาสุขภาพของประชาชนในท้องถิ่นของตนเองอย่างเร่งด่วนต่อไป

          แผนกสุขศึกษาได้ทำการเปิดสอนหลักสูตรวิทยาศาสตรบัณฑิต (สุขศึกษา) เป็นแห่งแรกในประเทศไทย ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2508 ดังกล่าวแล้ว โดยแบ่งเป็น 2 หลักสูตร กล่าวคือ หลักสูตร 1 ปี โดยรับผู้สำเร็จการศึกษาอนุปริญญา สุขาภิบาล พยาบาลสาธารณสุขเข้าศึกษา และหลักสูตร 2 ปี ผู้ที่จะสมัครเข้าศึกษาต่อต้องสำเร็จการศึกษา อนุปริญญาหรือประกาศนียบัตรชั้นสูง หรือปริญญาทางการศึกษาหรือพยาบาลอนามัยและผดุงครรถ์

          ในปี พ.ศ. 2512 มีการปรับปรุงเปลี่ยนแปลง และแก้ไขพระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์ใหม่เป็น "มหาวิทยาลัย" แผนกต่าง ๆ ได้เปลี่ยนเป็นภาควิชา ดังนั้นแผนกสุขศึกษาจึงเปลี่ยนเป็น "ภาควิชาสุขศึกษา" ตามไปด้วย ต่อมารองศาสตราจารย์ ดร.สมจิตต์ สุพรรณทัสน์ หัวหน้าภาควิชาเห็นว่าลักษณะการเรียนการสอนตาม หลักสูตรปัจจุบันของภาควิชาตั้งแต่ปริญญาตรี โท และเอก เป็นการผสมผสานกันระหว่างศาสตร์ใหญ่ ๆ 2 ศาสตร์ ด้วยกันคือสุขศึกษาและพฤติกรรมศาสตร์ นับว่าเป็นศาสตร์ที่มีความจำเป็นอย่างยิ่งสำหรับนักวิชาการสุขศึกษาที่จะนำไปใช้ในการดำเนินงานเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมสุขภาพของประชาชน ซึ่งถือว่าเป็นหน้าที่หลักของนักวิชาการ สุขศึกษาทุกคนประกอบกับความเจริญก้าวหน้า ทางวิชการ และเทคโนโลยีในปัจจุบัน มหาวิทยาลัยใหญ่ ๆ หลายมหาวิทยาลัยในต่างประเทศก็ได้ปรับปรุงเปลี่ยนแปลงชื่อภาควิชาสุขศึกษามาเป็นภาควิชา "สุขศึกษาและพฤติกรรมศาสตร์" กันอย่างแพร่หลาย ตั้งแต่วันที่ 21 สิงหาคม 2532 ซึ่งจะต้องผ่านขั้นตอนและ กระบวนการมากมายใช้เวลาถึง 2 ปี 3 เดือน และได้รับอนุมัติจากคณะรัฐมนตรีในการประชุมเมื่อวันที่ 19 พฤศจิกายน 2534 * ให้เปลี่ยนชื่อภาควิชาดังกล่าวมาแล้ว นับตั้งแต่จัดตั้งภาควิชาสุขศึกษาและพฤติกรรมศาสตร์ มาจนถึงปัจจุบันมีคณาจารย์ที่ำดำรงตำแหน่งหัวหน้าภาควิชา 9 ท่านด้วยกันดังนี้ คือ

1. รองศาสตราจารย์ ดร.ยุพา อุดมศักดิ์                         
2. ผู้ช่วยศาสตราจารย์วารุณี สุรสิทธิ์                            
3. รองศาสตราจารย์ ดร.สมจิตต์ สุพรรณทัสน์                  
4. รองศาสตราจารย์ ดร.วสันต์ ศิลปสุวรรณ                     
5. รองศาสตราจารย์ ดร.ประภาเพ็ญ สุวรรณ                   
6. รองศาสตราจารย์ ดร.วสันต์ ศิลปสุวรรณ                    
7. รองศาสตราจารย์ ดร.นิรัตน์ อิมามี                           
8. รองศาสตราจารย์ ดร.สุปรียา ตันสกุล                         
9. รองศาสตราจารย์ ดร.ประสิทธิ์ ลีระพันธ์                      
10. ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ลักขณา เติมศิริกุลชัย              11. รองศาสตราจารย์ ดร.สุปรียา ตันสกุล                         
2510-2515
2515-2519
2519-2535
2535-2539
2539-2542
2542-2545
2545-2547
2547-2550
2550-2552
2557-2557
2557-ปัจจุบัน 


          ภาควิชาสุขศึกษาและพฤติกรรมศาสตร์ ได้มีการพัฒนาทั้งด้านวิชาการและคุณภาพของคณาจารย์ตลอดมา อย่างต่อเนื่อง ซึ่งแต่เดิมเปิดสอนหลักสูตร วิทยาศาตรบัณฑิต (สุขศึกษา) มีรองศาสตราจารย์ ดร.ยุพา อุดมศักดิ์ เป็นอาจารย์ประจำเพียงท่านเดียว ปัจจุบันภาควิชาฯ มีคณาจารย์ ทั้งสิ้น 10 คน จำแนกเป็นวุฒิ ปริญญาเอก 8 คน ปริญญาโท 2 คน พนักงานมหาวิทยาลัย 4 คน รวมทั้งหมด 14 คน